Category Historia

Woroszyłow na czele okręgów wojskowych

Mimo że Woroszyłow nie był zawodowym wojskowym, po zakończeniu wojny domowej pozostawiono go w pracy w armii. W latach 1921-1924 dowodził dużym Północnokaukaskim Okręgiem Wojskowym. Partyjnym przywódcą Kraju Północnokaukaskiego był w owych latach Anastas Mikojan, z którym nawiązał przyjacielskie stosunki. W 1923 r. został wprowadzony wraz z Ordżonikidze i Stalinem w skład Rewolucyjnej Rady Wojskowej republiki. Wkrótce został członkiem Prezydium tej Rady. Nominacje te miały wyraźnie na celu ograniczenie wpływów Trockiego i jego najbliższych sprzymierzeńców w Rewolucyjnej Radzie Wojskowej.

dalej

Malenkow na emeryturze

Zejście ze świata władzy i przywilejów, ze świata hermetycznego i w znacznym stopniu ukrytego w świat powszedni, ze wszystkimi jego kłopotami i problemami było dla ludzi usuniętych z najwyższych stanowisk niesłychanie trudne. Ale szczególnie trudne stało się dla sztywnego, nie przywykłego do normalnego życia

dalej

W „antypartyjnej” grupie

Po śmierci Stalina wpływy Kaganowicza na krótko wzrosły. Wszedł w skład nowego, węższego Prezydium KC i jako jeden z pierwszych zastępców przewodniczącego Rady Ministrów ZSRR stanął na czele kilku ważnych ministerstw. Kaganowicz poparł spisek Chruszczowa i Malenkowa mający na celu aresztowanie i usunięcie Beri i. Wcześniej udzielił aktywnego wsparcia poczynaniom na rzecz rewizji „sprawy lekarzy” i zaprzestania antyżydowskiej kam panii w kraju. Zrehabilitowano również jego brata, Michaiła.

dalej

Śmierć Anastasa Mikojana – dalszy opis

Młody Mikojan chował Lenina. Towarzyszył trumnie od Górek do Moskwy i stał na zbudowanej w pośpiechu trybunie na Placu Czerwonym. Chował Stalina i wynosił trumnę z jego ciałem z Domu Związków. Gdy zmarł Chruszczów, na jego mogile złożono wieniec z szarfą „Drogiemu przyjacielowi od A. I. Mikojana”. Teraz chowano Mikojana. Na warcie honorowej przy jego trumnie stawali kolejno ministrowie, członkowie Prezydium Rady Najwyższej ZSRR. W połowie dnia przybyli pożegnać go członkowie Biura Politycznego: Leonid Breżniew, Wiktor Griszyn, Andriej Kirylenko, Ale- ksiej Kosygin, Michaił Susłow, Dmitrij Ustinow.

dalej

W otoczeniu Nikity Chruszczowa – dalszy opis

W początkowej fazie rozbieżności z Chinami, kiedy polemika miała przede wszystkim charakter ideologiczny, głównym oponentem Liu Szao-ci i Teng Siao-pinga, a nawet samego Mao Tse-tunga był właśnie Susłow. To on redagował wszystkie listy KC KPZR do Komunistycznej Partii Chin. On też wygłosił główny referat na temat rozbieżności radziecko-chińskich na plenum Komitetu Centralnego w lutym 1964 r.

dalej

Niepowodzenie w wojnie radziecko-fińskiej

Wskutek masowych represji wobec kadr dowódczych Armia Czerwona uległa ogromnemu osłabieniu. Sprawa nie polegała wyłącznie na utracie pierwszorzędnej wyższej radzieckiej kadry dowódczej. W wojsku, w którym żołnierze i młodsi oficerowie przestali ufać starszym dowódcom, obniżyła się dyscyplina. Szybki awans nowych kadr opierał się często nie na zdolnościach dowódczych, lecz na danych ankietowych. Ponadto dowódców plutonów mianowano dowódcami batalionów, a nawet pułków, dowódców pułków i batalionów dowódcami dywizji. Na dwa, trzy lata zostały niemal sparaliżowane akademie wojskowe, uległa osłabieniu działalność wojskowo-inżynieryjna i konstruktorska. Wiele ważnych poczynań poprzednich dowódców zaniechano. Zaprzestano przygotowywać bazy partyzanckie w obwodach zachodnich, przerwano budowę rubieży obronnych wzdłuż ówczesnej granicy państwa. Armia rozrastała się liczebnie, zwiększała się liczba pułków, dywizji, związków armijnych, lecz brak było kadry, a nowi dowódcy nie mieli doświadczenia bojowego. Tymczasem wybuchła druga wojna światowa, a to stawiało nowe wymagania wobec Armii Czerwonej. Kliment Woroszyłow, Siemion Budionny i nowi marszałkowie, jak Siemion Timoszenko i Grigorij Kulik – wszyscy z byłej I Armii Konnej – usiłowali zaprowadzić porządek i dyscyplinę w armii, lecz nie zawsze z powodzeniem.

dalej

Anastas Mikojan w ostatnich latach życia

W ostatnich latach życia Mikojan coraz mniej czasu poświęcał sprawom państwowym. Nie zabiegał o spotkanie z Breżniewem ani Kosyginem, ale nie odwiedził też ani razu Chru- szczowa, W 1967 r. zainteresował się losem historyka radzieckiego Aleksandra Niekricza, wydalonego z partii po ukazaniu się jego książki 1941 22 czerwca, którą wydano w 1965 r. za zgodą cenzury. Mikojan poprosił przyjaciół o udostępnienie mu książki i niektórych materiałów dotyczących autora. Wyraził zdziwienie z powodu wydalenia Niekricza z partii, lecz nie interweniował.

dalej

XIX Zjazd KPZR

Nie ma potrzeby szczegółowo omawiać treści referatu sprawozdawczego wygłoszonego przez Malenkowa na XIX zjeździe partii. Schemat tego referatu można było łatwo naszkicować wcześniej. Malenkow nie mówił o wypadkach poprzedzających

dalej

Czerwony marszałek Woroszyłow

Pod względem posiadanych wpływów Kliment Jefriemo- wicz Woroszyłow ustępował znacznie jako osobowość polityczna wielu innym działaczom z otoczenia Stalina, ale miał nad nimi przewagę, jeśli chodzi o otaczającą go legendę. Nie miał umysłowości, przebiegłości i zmysłu praktycznego Mikojana, zdolności organizacyjnych, aktywności i bezwzględności Kaganowicza, urzędniczej pracowitości i „kamiennego zadka” Mołotowa. Nie umiał orientować się tak jak Malenkow w zawiłościach intryg aparatu, brakowało mu ogromnej energii Chruszczo- wa, nie dysponował wiedzą i aspiracjami teoretycznymi Żda- nowa czy Wozniesienskiego, a nawet jako dowódca poniósł więcej porażek, niż odniósł zwycięstw. Ale może właśnie z powodu braku wybitnych talentów zachował dłużej niż inni swoje miejsce w hierarchii partyjnej i państwowej. I im mniejsze były osiągnięcia Woroszyłowa jako przywódcy, tym więcej legend powstawało wokół jego osoby.

dalej

Mołotow w latach wojny

22 czerwca 1941 r. o godzinie 12.00 Mołotow wygłosił krótkie przemówienie radiowe, z którego kraj dowiedział się o napaści Niemiec na Związek Radziecki i o wybuchu wojny. Przemówienie zakończył słowami: „Sprawa nasza jest słuszna. Wróg zostanie rozbity. Zwycięstwo będzie nasze”. Słowa te pamiętają wszyscy obywatele radzieccy starszego pokolenia. We wszystkich niemal wspomnieniach dotyczących tego okresu można znaleźć opis okoliczności, w których znajdował się autor, kiedy usłyszał przemówienie Mołotowa i dowiedział się o wybuchu wojny. Wielu było zaskoczonych: dlaczego wystąpił Mołotow, a nie Stalin. Ale czasu na rozmyślania nie było, trwała już wojna.

dalej

Pakt Mołotow – Ribbentrop

W latach trzydziestych Mołotow i jako członek Biura Politycznego, i jako przewodniczący Rady Komisarzy Ludowych musiał się zajmować różnymi zagadnieniami z zakresu polityki zagranicznej. Często nie zgadzał się z opiniami i propozycjami ludowego komisarza spraw zagranicznych Maksima Litwinowa. Były pracownik służby zagranicznej, J. Gniedin, w następujący sposób opisuje stosunki między Mołotowem a Litwinowem:

dalej

Woroszyłow w latach Wojny Narodowej cz. II

1 lipca 1941 r. Woroszyłow został odwołany do Moskwy. Stalin przystąpił ponownie do kierowania krajem i armią. Powołano Państwowy Komitet Obrony, w którego skład wszedł również Woroszyłow. Na czele Kwatery Głównej Naczelnego Dowództwa stanął Stalin. Budionny objął dowództwo południowo-zachodniego kierunku obrony, Timoszenko zachodniego, Woroszyłow północno-zachodniego. 11 lipca przybył on wraz z niewielkim sztabem do Leningradu, aby wziąć w swe ręce dowodzenie cofającymi się wojskami na północnym zachodzie. W końcu czerwca powstała nowa pieśń, której w lipcu uczyli się nie tylko młodzi żołnierze, ale nawet uczniowie. Zawierała następujące słowa:

dalej

W trzeciorzędnych rolach

Po plenum czerwcowym Mołotow i jego najbliżsi sojusznicy obawiali się aresztowania, lecz Chruszczów nie uciekł się do takiego kroku i nie nalegał na usuniecie „frakcjonistów” z partii. Mołotow otrzymał dość odpowiedzialną misję ambasadora ZSRR w Mongolii. Stanowisko to nie wymagało zbyt dużych wysiłków. Już wcześniej pretendował on nie tylko do roli polityka, ale i teoretyka marksizmu-leninizmu. Teraz kontynuował swoje zainteresowania teorią. Obserwował bacznie wszystkie wydarzenia w Moskwie i na świecie i nie unikał komentowania ich w rozmowach z nielicznymi interesantami ambasady radzieckiej w Ułan-Bator. Aprobował główne działania w polityce zagranicznej ZSRR, lecz wyrażał się na przykład krytycznie o zbyt pochopnej, jego zdaniem, likwidacji stacji maszynowo-traktorowych i sprzedaży całego ich wyposażenia kołchozom. Nawiasem mówiąc, w krytyce tej było sporo racji, ponieważ likwidacja stacji odbywała się w niezwykłym pośpiechu, co wyrządziło niemałą szkodę kołchozom.

dalej

XX Zjazd KPZR i tajny referat Chruszczowa

XX Zjazd KPZR i tajny referat Chruszczowa „W sprawie przezwyciężenia kultu jednostki i jego następstw” doprowadziły do pogłębienia rozbieżności między nim a Mołotowem, którego tym razem poparli Malenkow, Kaganowicz i Woroszyłow. Szeregowi komuniści, a tym bardziej prości obywatele kraju niewiele wiedzieli o tych różnicach zdań w kierownictwie. Nie stanowiły one jednak tajemnicy dla wielu odpowiedzialnych pracowników, domyślali się ich również liczni dyplomaci zachodni, którzy snuli na ten temat rozmaite przypuszczenia.

dalej