Monthly Archives Maj 2015

Arnszot Kolman

Już w latach dwudziestych ważnym narzędziem umacniania władzy Stalina stały się czystki polegające na okresowych przeglądach całego składu partii, którym towarzyszyło usuwanie z jej szeregów nie tylko ludzi niegodnych, ale i niewygodnych. W 1933 r., kiedy się rozpoczęła kolejna czystka, to właśnie Kaganowicz był przewodniczącym centralnej komisji do spraw jej przeprowadzenia. A po XVII zjeździe został przewodniczącym Komisji Kontroli Partyjnej przy KC WKP(b). Nikt w kraju, oprócz Stalina, nie zajmował w owym okresie tak ważnych stanowisk w systemie władzy partyjnej. To Kaganowicz jako przewodniczący komitetu organizacyjnego do spraw przebiegu XVII zjazdu partii zadbał o sfałszowanie wyników tajnego głosowania na członków KC WKP(b), niszcząc około trzystu kartek wyborczych, w których zostało wykreślone nazwisko Stalina.

dalej

W trzeciorzędnych rolach – kontynuacja

Całkiem inaczej odnosili się do Mołotowa przedstawiciele delegacji chińskich, które odwiedzały Mongolię. Chiny zbudowały w Ułan-Bator ogromny gmach swej ambasady, przy którym przedstawicielstwo radzieckie wyglądało jak niewielki dom. Działacze chińscy przy każdej okazji okazywali demonstracyjnie szacunek Mołotowowi jako najbliższemu uczniowi i współpracownikowi Stalina.

dalej

Moskwianie i ich nastawienie do Mołotowa cz. II

Pewnego razu, zimą, Mołotow podjechał pod swój dom samochodem i skierował się ostrożnie, aby się nie poślizgnąć, do bramy. Naprzeciwko szło dwóch potężnych mężczyzn. Jeden z nich, Gie- orgij Mienszykow, który spędził około dwudziestu lat w więzieniach i obozach, zdolny inżynier budowlany, poznał Mołotowa i zatrzymał się, „Co, jeszcze pełzasz, wampirze” – zapytał.

dalej

Lazar Kaganowicz – dalszy opis

Córka Kaganowicza przemogła nieśmiałość i napisała do Komitetu Centralnego prośbę o ułatwienie sytuacji ojca. Niespodziewanie zatelefonowano do niej z KC i poinformowano, że ojciec uzyskał zgodę na korzystanie z lecznicy kremlowskiej i że przywrócono mu „przydział kremlowski”. Kaganowicz był szczęśliwy, lecz kiedy córka przekazała mu tę wiadomość, burknął: „Lepiej by zwrócili czerwoną książeczkę {legitymację partyjną – przyp. autora)”.

dalej

Woroszyłow w latach Wojny Narodowej

Wojna Narodowa rozpoczęła się od ciężkich klęsk Armii Czerwonej. Już pod koniec pierwszego dnia wojny Niemcy odnieśli widoczny sukces, a Ludowy Komisariat Obrony i Sztab Generalny zaczęły tracić nici dowodzenia wojskami. Stalin zamknął się samotnie na kilka dni w swojej willi i nikogo nie przyjmował. Na czele utworzonej 23 czerwca 1941 r. Kwatery Głównej Naczelnego

dalej

Mołotow: o włos od aresztowania

Jeszcze w czasie kolektywizacji i przymusowego wysiedlania bogatych i nie tylko bogatych, ale wielu biednych chłopów oraz średniaków w latach 1930-1931, Mołotow wyjeżdżał do różnych części kraju w charakterze nadzwyczajnego pełnomocnika dysponującego nieograniczonymi uprawnieniami. Szczególnie złowieszczą rolę odegrał na Ukrainie, gdzie w 1932 r. kierował dostawami zbóż w obwodach południowych. Jak wiadomo, po tych „dostawach” na Ukrainie Południowej zapanował straszliwy głód, który zabrał miliony istnień ludzkich.

dalej

Mikojan w latach 1953-1956

Natychmiast po śmierci Stalina Prezydium KC KPZR, Sekretariat KC i Rada Ministrów ZSRR zostały znacznie zredukowane. Anastas Mikojan odzyskał silną pozycję w najwyższych ogniwach radzieckiego kierownictwa partyjnego i państwowego. W tamtych czasach w oficjalnych komunikatach wymieniano członków kierownictwa nie alfabetycznie, lecz według miejsca zajmowanego w hierarchii partyjnej. Chruszczów znajdował się na piątym miejscu po Malenkowie, Mołotowie, Berii i Kaganowiczu. Mikojan zajmował na tych listach ósme miejsce po Woroszyłowie i Bułganinie.

dalej

Woroszyłow na czele okręgów wojskowych

Mimo że Woroszyłow nie był zawodowym wojskowym, po zakończeniu wojny domowej pozostawiono go w pracy w armii. W latach 1921-1924 dowodził dużym Północnokaukaskim Okręgiem Wojskowym. Partyjnym przywódcą Kraju Północnokaukaskiego był w owych latach Anastas Mikojan, z którym nawiązał przyjacielskie stosunki. W 1923 r. został wprowadzony wraz z Ordżonikidze i Stalinem w skład Rewolucyjnej Rady Wojskowej republiki. Wkrótce został członkiem Prezydium tej Rady. Nominacje te miały wyraźnie na celu ograniczenie wpływów Trockiego i jego najbliższych sprzymierzeńców w Rewolucyjnej Radzie Wojskowej.

dalej

Malenkow na emeryturze

Zejście ze świata władzy i przywilejów, ze świata hermetycznego i w znacznym stopniu ukrytego w świat powszedni, ze wszystkimi jego kłopotami i problemami było dla ludzi usuniętych z najwyższych stanowisk niesłychanie trudne. Ale szczególnie trudne stało się dla sztywnego, nie przywykłego do normalnego życia

dalej

W „antypartyjnej” grupie

Po śmierci Stalina wpływy Kaganowicza na krótko wzrosły. Wszedł w skład nowego, węższego Prezydium KC i jako jeden z pierwszych zastępców przewodniczącego Rady Ministrów ZSRR stanął na czele kilku ważnych ministerstw. Kaganowicz poparł spisek Chruszczowa i Malenkowa mający na celu aresztowanie i usunięcie Beri i. Wcześniej udzielił aktywnego wsparcia poczynaniom na rzecz rewizji „sprawy lekarzy” i zaprzestania antyżydowskiej kam panii w kraju. Zrehabilitowano również jego brata, Michaiła.

dalej

Śmierć Anastasa Mikojana – dalszy opis

Młody Mikojan chował Lenina. Towarzyszył trumnie od Górek do Moskwy i stał na zbudowanej w pośpiechu trybunie na Placu Czerwonym. Chował Stalina i wynosił trumnę z jego ciałem z Domu Związków. Gdy zmarł Chruszczów, na jego mogile złożono wieniec z szarfą „Drogiemu przyjacielowi od A. I. Mikojana”. Teraz chowano Mikojana. Na warcie honorowej przy jego trumnie stawali kolejno ministrowie, członkowie Prezydium Rady Najwyższej ZSRR. W połowie dnia przybyli pożegnać go członkowie Biura Politycznego: Leonid Breżniew, Wiktor Griszyn, Andriej Kirylenko, Ale- ksiej Kosygin, Michaił Susłow, Dmitrij Ustinow.

dalej

W otoczeniu Nikity Chruszczowa – dalszy opis

W początkowej fazie rozbieżności z Chinami, kiedy polemika miała przede wszystkim charakter ideologiczny, głównym oponentem Liu Szao-ci i Teng Siao-pinga, a nawet samego Mao Tse-tunga był właśnie Susłow. To on redagował wszystkie listy KC KPZR do Komunistycznej Partii Chin. On też wygłosił główny referat na temat rozbieżności radziecko-chińskich na plenum Komitetu Centralnego w lutym 1964 r.

dalej

Niepowodzenie w wojnie radziecko-fińskiej

Wskutek masowych represji wobec kadr dowódczych Armia Czerwona uległa ogromnemu osłabieniu. Sprawa nie polegała wyłącznie na utracie pierwszorzędnej wyższej radzieckiej kadry dowódczej. W wojsku, w którym żołnierze i młodsi oficerowie przestali ufać starszym dowódcom, obniżyła się dyscyplina. Szybki awans nowych kadr opierał się często nie na zdolnościach dowódczych, lecz na danych ankietowych. Ponadto dowódców plutonów mianowano dowódcami batalionów, a nawet pułków, dowódców pułków i batalionów dowódcami dywizji. Na dwa, trzy lata zostały niemal sparaliżowane akademie wojskowe, uległa osłabieniu działalność wojskowo-inżynieryjna i konstruktorska. Wiele ważnych poczynań poprzednich dowódców zaniechano. Zaprzestano przygotowywać bazy partyzanckie w obwodach zachodnich, przerwano budowę rubieży obronnych wzdłuż ówczesnej granicy państwa. Armia rozrastała się liczebnie, zwiększała się liczba pułków, dywizji, związków armijnych, lecz brak było kadry, a nowi dowódcy nie mieli doświadczenia bojowego. Tymczasem wybuchła druga wojna światowa, a to stawiało nowe wymagania wobec Armii Czerwonej. Kliment Woroszyłow, Siemion Budionny i nowi marszałkowie, jak Siemion Timoszenko i Grigorij Kulik – wszyscy z byłej I Armii Konnej – usiłowali zaprowadzić porządek i dyscyplinę w armii, lecz nie zawsze z powodzeniem.

dalej

Anastas Mikojan w ostatnich latach życia

W ostatnich latach życia Mikojan coraz mniej czasu poświęcał sprawom państwowym. Nie zabiegał o spotkanie z Breżniewem ani Kosyginem, ale nie odwiedził też ani razu Chru- szczowa, W 1967 r. zainteresował się losem historyka radzieckiego Aleksandra Niekricza, wydalonego z partii po ukazaniu się jego książki 1941 22 czerwca, którą wydano w 1965 r. za zgodą cenzury. Mikojan poprosił przyjaciół o udostępnienie mu książki i niektórych materiałów dotyczących autora. Wyraził zdziwienie z powodu wydalenia Niekricza z partii, lecz nie interweniował.

dalej